{"id":10229,"date":"2021-06-14T09:22:31","date_gmt":"2021-06-14T05:22:31","guid":{"rendered":"https:\/\/infonews.az\/?p=10229"},"modified":"2021-06-15T01:46:52","modified_gmt":"2021-06-14T21:46:52","slug":"covid-19-pasportu-biz%c9%99-hansi-ustunlukl%c9%99ri-ver%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/infonews.az\/?p=10229","title":{"rendered":"COVID-19 pasportu &#8211; Biz\u0259 hans\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259ri ver\u0259c\u0259k?"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #ffffff;\">COVID-19 pasportu<span class=\"text-danger\">\u00a0&#8211; Biz\u0259 hans\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259ri ver\u0259c\u0259k?<\/span><\/span><\/p>\n<blockquote><p><b>COVID-19 virusu d\u00fcnyan\u0131 c\u0259ngin\u0259 alma\u011fa ba\u015flad\u0131qdan sonra son iki il \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6z\u00fclm\u0259z ke\u00e7di. Koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n iri \u00f6lk\u0259l\u0259rinin s\u0259hiyy\u0259 sisteml\u0259ri \u00e7\u00f6kd\u00fc, iqtisadiyyatlar\u0131na b\u00f6y\u00fck z\u0259rb\u0259 d\u0259ydi v\u0259 \u0259n n\u0259hay\u0259t insanlar\u0131 \u0259n yax\u015f\u0131 halda bu virusa yoluxdu, \u0259n pis halda is\u0259 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdil\u0259r.<\/b><\/p><\/blockquote>\n<p>Koronavirus infeksiyas\u0131n\u0131n d\u00fcnyada milyonlarla insana yoluxmas\u0131 d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rini h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7m\u0259y\u0259 s\u00f6vq etdi. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 virusa qar\u015f\u0131 at\u0131lan add\u0131mlar s\u0259rtl\u0259\u015fdirilmi\u015f karantin t\u0259dbirl\u0259ri oldu. Bu proses d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 \u00e7ox a\u011f\u0131rl\u0131, ac\u0131l\u0131 ke\u00e7di v\u0259 insanlar\u0131n geni\u015f etiraz\u0131 il\u0259 qar\u015f\u0131land\u0131. \u00c7\u00fcnki insanlar bird\u0259n-bir\u0259 b\u00f6y\u00fck m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fm\u0259li oldular.<\/p>\n<p>Koronavirusla m\u00fcbariz\u0259nin \u0259n u\u011furlu hiss\u0259si \u00f6t\u0259n ilin sonlar\u0131na t\u0259sad\u00fcf etdi. Bel\u0259 ki, inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259r bu virusa qar\u015f\u0131 peyv\u0259ndl\u0259rini haz\u0131rlama\u011f\u0131 bacard\u0131lar. M\u0259hz peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 prosesinin d\u00fcnyada ba\u015flamas\u0131ndan sonra yoluxanlar\u0131n v\u0259 \u00f6l\u0259nl\u0259rin d\u00fcnya \u00fczr\u0259 say\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Koronavirusa qar\u015f\u0131 vaksinasiya prosesi d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilir v\u0259 t\u0259dric\u0259n \u0259halinin b\u00fct\u00fcn ya\u015f qruplar\u0131n\u0131 \u0259hat\u0259 edir. D\u00fcnya koronavirus pandemiyas\u0131 ba\u015flad\u0131qdan sonra ortaya \u00e7\u0131xan karantin m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259rini l\u0259\u011fv etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 prosesin\u0259 \u00fcz tutub. Bu prosesd\u0259 aktiv i\u015ftirak ed\u0259n b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan vaksinasiyan\u0131 u\u011furlu h\u0259yata ke\u00e7irdikd\u0259n sonra pandemiya zaman\u0131 t\u0259tbiq olunan bir \u00e7ox qada\u011falar\u0131 aradan qald\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>Koronavirus pandemiyas\u0131na qar\u015f\u0131 ilkin vaksinl\u0259r haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 d\u00f6n\u0259md\u0259 peyv\u0259ndl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 anti-t\u0259bli\u011fat apar\u0131l\u0131rd\u0131. Bunlar\u0131n aras\u0131nda vaksinasiya zaman\u0131 insanlar\u0131n b\u0259d\u0259nin\u0259 \u00e7ipl\u0259rin yeridilm\u0259si, k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 insanlar\u0131n m\u0259hv edilm\u0259si v\u0259 dig\u0259r iddialar s\u0259sl\u0259nirdi. Lakin zaman ke\u00e7dikc\u0259 ortaya at\u0131lan iddialar\u0131n bir \u00e7oxunun h\u0259qiq\u0259ti \u0259ks etdirm\u0259diyi m\u0259lum oldu v\u0259 insanlar h\u0259qiq\u0259ti anlama\u011fa ba\u015fald\u0131lar.<\/p>\n<p>Koronavirusla ba\u011fl\u0131 d\u00fcnyada bir \u00e7ox vaksinl\u0259r t\u0259tbiq olunub. Bunlar\u0131n i\u00e7ind\u0259 \u0259n etibarl\u0131 v\u0259 t\u0259sdiq olunmu\u015flar\u0131 bunlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li>Pfizer-BioNTech peyv\u0259ndi. Kod ad\u0131 BNT162b2-dir. BioNTech v\u0259 Pfizer \u015firk\u0259tl\u0259ri il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q say\u0259sind\u0259 haz\u0131rlan\u0131b.<\/li>\n<li>MRNA-1273 peyv\u0259ndi. Moderna \u015firk\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n haz\u0131rlan\u0131b.<\/li>\n<li>AZD1222 v\u0259 yaxud Vakszevria peyv\u0259ndi. \u018fz\u0259l\u0259daxili vurulan peyv\u0259nd Oksford Universiteti v\u0259 AstraZeneca \u015firk\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n haz\u0131rlan\u0131b.<\/li>\n<li>Sputnik V peyv\u0259ndi. Elmi ad\u0131 Qam-COV\u0130D-VAC vaksinidir, \u0259z\u0259l\u0259 daxilin\u0259 vurulur. Rusiya S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n haz\u0131rlan\u0131b.<\/li>\n<li>CoronaVac v\u0259 ya Sinovac peyv\u0259ndi. \u00c7in biofarmasevt \u015firk\u0259ti Sinovac t\u0259r\u0259find\u0259n haz\u0131rlan\u0131b.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Vaksinl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131na toxunsaq, onu dem\u0259k olar ki, Sinovac peyv\u0259ndi inaktivdir. AstraZeneca v\u0259 Sputnik V is\u0259 vektor ba\u011f\u0131ml\u0131 peyv\u0259ndl\u0259rdir. Birincinin haz\u0131rlanmas\u0131nda \u015finponze adenovirusundan istifad\u0259 olunursa, dig\u0259rind\u0259 adenovirus tibb 26-ya \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilir. Pfizer v\u0259 Moderna peyv\u0259ndl\u0259ri is\u0259 renie ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131r, y\u0259ni nukrionasit t\u0259rkiblidir. Adlar\u0131 qeyd olunan peyv\u0259ndl\u0259rin h\u0259r biri d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 istifad\u0259 olunur v\u0259 insanlar\u0131n koronavirusa yoluxmaqdan qoruyur, eyni zamanda yoluxarsa, a\u011f\u0131r ke\u00e7irm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r, onlar\u0131n h\u0259yatlar\u0131n\u0131 itirm\u0259sin\u0259 mane\u0259 olur v\u0259 x\u0259st\u0259liy\u0259 qalib g\u0259lm\u0259kd\u0259 b\u00f6y\u00fck \u00fcst\u00fcnl\u00fck verir.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn koronavirus infekasiyas\u0131na qar\u015f\u0131 vurulan vaksinl\u0259r Az\u0259rbaycanda insanlara COVID-19 pasportu alma\u011fa imkan verir. COVID-19 pasportunun iki n\u00f6v\u00fc var: \u201cCOVID-19 vaksin sertifikat\u0131\u201d v\u0259 \u201cCOVID-19 immunitet sertifikat\u0131\u201d. \u201cCOVID-19 vaksin sertifikat\u0131\u201d COVID-19 x\u0259st\u0259liyi \u0259leyhin\u0259 vaksinasiya olunanlara (iki dozada), \u201cCOVID-19 immunitet sertifikat\u0131\u201d is\u0259 x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxub sa\u011falm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 verilir. Koronavirusa yoluxmu\u015f v\u0259 sa\u011falm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin bu pasportu almas\u0131 daha asan ba\u015fa g\u0259lir. Bel\u0259 ki, yoluxmas\u0131 bar\u0259d\u0259 r\u0259smi qeydiyyat\u0131 olan \u015f\u0259xsl\u0259rin immunitet sertifikat\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259si sad\u0259 prosedur t\u0259l\u0259b edir.<\/p>\n<p>Vaksin vurdurmaqla \u0259ld\u0259 olunan COVID pasportu k\u0259nardan qorxulu v\u0259 q\u0259rib\u0259 g\u00f6r\u00fcns\u0259 d\u0259, \u0259slind\u0259 insanlar\u0131n h\u0259yat\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259y\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259ri minimuma endirm\u0259k m\u0259qs\u0259di da\u015f\u0131y\u0131r. He\u00e7 kim\u0259 sirr deyil ki, d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 vaksinasiya prosesi h\u0259yata ke\u00e7irilir. B\u00fct\u00fcn dini konfensiyalar\u0131n r\u0259hb\u0259rl\u0259ri v\u0259 n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri d\u0259 vaksinasiya prosesini t\u0259\u015fviq edib ki, bu yolla da inancl\u0131 insanlar aras\u0131nda bu proses\u0259 b\u00fct\u00fcn \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259r aradan qalx\u0131b.<\/p>\n<p>Bu pasporta yiy\u0259l\u0259nmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r haz\u0131rda dini ocaqlar v\u0259 idman zallar\u0131na rahat \u015f\u0259kild\u0259 ged\u0259 bilirl\u0259r. Lakin g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 karantin t\u0259dbirl\u0259rinin daha da yum\u015falmas\u0131 il\u0259 qapal\u0131 v\u0259 ya a\u00e7\u0131q m\u0259kanlarda m\u00fcxt\u0259lif t\u0259dbirl\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n toy m\u0259rasiml\u0259rinin ke\u00e7irilm\u0259si COVID pasportu il\u0259 ba\u015f tuta bil\u0259c\u0259k. Bu ist\u0259nil\u0259n halda insanlar\u0131n \u00f6z sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na diqq\u0259t\u0259, virusdan qorunmaq v\u0259 sa\u011flam c\u0259miyy\u0259t formala\u015fd\u0131rma\u011fa hesablan\u0131b. \u00dcmid ed\u0259k ki, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 d\u00f6vl\u0259tin d\u0259st\u0259yi v\u0259 qay\u011f\u0131s\u0131 il\u0259 d\u00fcnyan\u0131 c\u0259ngin\u0259 alm\u0131\u015f bu virusdan da \u00fcz\u00fc a\u011f \u00e7\u0131xacaq, nec\u0259 ki, haz\u0131rda bu, ba\u015f verir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>COVID-19 pasportu\u00a0&#8211; Biz\u0259 hans\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259ri ver\u0259c\u0259k? COVID-19 virusu d\u00fcnyan\u0131 c\u0259ngin\u0259 alma\u011fa ba\u015flad\u0131qdan sonra son iki il \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6z\u00fclm\u0259z ke\u00e7di. Koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n geni\u015f yay\u0131lmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n iri \u00f6lk\u0259l\u0259rinin s\u0259hiyy\u0259&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":10230,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[4,11],"tags":[341],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10229"}],"collection":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10229"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10229\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10231,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10229\/revisions\/10231"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/10230"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}