{"id":35194,"date":"2023-05-26T16:25:05","date_gmt":"2023-05-26T12:25:05","guid":{"rendered":"https:\/\/infonews.az\/?p=35194"},"modified":"2023-05-26T16:25:05","modified_gmt":"2023-05-26T12:25:05","slug":"az%c9%99rbaycanin-istiqlalinin-elan-olunmasinda-m%c9%99mm%c9%99d-%c9%99min-r%c9%99sulzad%c9%99nin-rolu-faktlara-dayanan-tariximiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/infonews.az\/?p=35194","title":{"rendered":"AZ\u018fRBAYCANIN \u0130ST\u0130QLALININ ELAN OLUNMASINDA M\u018fMM\u018fD \u018fM\u0130N R\u018fSULZAD\u018fN\u0130N ROLU \u2013 \u201cFaktlara dayanan TAR\u0130X\u0130M\u0130Z\u201d"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #ffffff;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-32842 size-medium\" src=\"https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cemile-hesenova-213x300.jpg\" alt=\"\" width=\"213\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cemile-hesenova-213x300.jpg 213w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cemile-hesenova-726x1024.jpg 726w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cemile-hesenova-768x1083.jpg 768w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cemile-hesenova.jpg 908w\" sizes=\"(max-width: 213px) 100vw, 213px\" \/>AZ\u018fRBAYCANIN \u0130ST\u0130QLALININ ELAN OLUNMASINDA\u00a0M\u018fMM\u018fD \u018fM\u0130N R\u018fSULZAD\u018fN\u0130N ROLU \u2013 \u201cFaktlara dayanan TAR\u0130X\u0130M\u0130Z\u201d <\/span><\/p>\n<p><strong><a href=\"https:\/\/infonews.az\/\"><span style=\"color: #ff0000;\">&#8220;\u0130NFONEWS&#8221;<\/span><\/a>\u2013 un \u201cFaktlara dayanan TAR\u0130X\u0130M\u0130Z\u201d layih\u0259si davam edir.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<blockquote><p><strong>Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t \u0130qtisad Universiteti (UNEC) \u201cHumanitar f\u0259nl\u0259r\u201d kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi, beyn\u0259lxalq tarix\u00e7i-ekspert tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru C\u0259mil\u0259 Vaqif q\u0131z\u0131 H\u018fS\u018fNOVA t\u0259qdim edir:<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>AZ\u018fRBAYCANIN \u0130ST\u0130QLALININ ELAN OLUNMASINDA\u00a0<\/strong><strong>M\u018fMM\u018fD \u018fM\u0130N R\u018fSULZAD\u018fN\u0130N ROLU<\/strong><\/span><\/p>\n<p>\u00a0\u00a0\u00a01917-ci ilin sonlar\u0131na do\u011fru Az\u0259rbaycan\u0131n siyasi h\u0259yat\u0131nda b\u00f6y\u00fck y\u00fcks\u0259li\u015f d\u00f6vr\u00fc idi. Art\u0131q milli h\u0259r\u0259katda \u00fc\u00e7 c\u0259r\u0259yan se\u00e7ilirdi: milli demokratlar, sosialistl\u0259r v\u0259 islam\u00e7\u0131lar. X\u00fcsusi olaraq f\u0259rql\u0259n\u0259n milli demokratlar Az\u0259rbaycan\u0131n inki\u015faf\u0131n\u0131 milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilikd\u0259 g\u00f6r\u00fcrd\u00fcl\u0259r.<\/p>\n<p>Bel\u0259 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 Zaqafqaziyadak\u0131 siyasi t\u0259\u015fkilatlar da f\u0259aliyy\u0259ti g\u00fccl\u0259ndirdil\u0259r. 1917-ci ilin noyabr ay\u0131nda Tiflisd\u0259 Zaqafqaziyadak\u0131 siyasi t\u0259\u015fkilatlar\u0131n y\u0131\u011f\u0131nca\u011f\u0131 ke\u00e7irildi v\u0259 Zaqafqaziya Komissarl\u0131\u011f\u0131 yarad\u0131lmas\u0131 q\u0259rara al\u0131nd\u0131. H\u0259min ilin noyabr ay\u0131n\u0131n 14-d\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f yeni h\u00f6kum\u0259tin t\u0259rkibi elan edildi.<\/p>\n<p>1918-ci ilin fevral\u0131ndan, Zaqafqaziya Seyminin ilk iclas\u0131ndan is\u0259 Az\u0259rbaycan siyas\u0259t\u00e7il\u0259rinin Zaqafqaziya istiqlal\u0131 u\u011frundak\u0131 m\u00fcbariz\u0259sinin yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si ba\u015fland\u0131. H\u0259min ilin fevral\u0131n 23-d\u0259 Tiflisd\u0259 Zaqafqaziyan\u0131n Seyminin qanunverici orqan\u0131 &#8211; Zaqafqaziya Seyminin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 oldu. Seymd\u0259ki Az\u0259rbaycan fraksiyas\u0131 44 mill\u0259t v\u0259kilind\u0259n ibar\u0259t olub, \u201cM\u00fcsavat\u201d, \u201c\u0130ttihat\u201d, \u201cH\u00fcmm\u0259t\u201d v\u0259 \u201cM\u00fcs\u0259lman Sosialist blokunu\u201d t\u0259msil edirdi-l\u0259r. Bu fraksiyan\u0131n r\u0259hb\u0259ri M.\u018f. R\u0259sulzad\u0259 idi. 1918-ci ilin mart\u0131n 14-d\u0259 ke\u00e7iril\u0259n Trapezund S\u00fclh Konfrans\u0131nda da T\u00fcrkiy\u0259 n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri art\u0131q Zaqafqaziya n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259n respublikalar\u0131n siyasi qurulu\u015flar\u0131 haqq\u0131nda q\u0259tnam\u0259 t\u0259l\u0259b edirdil\u0259r.<\/p>\n<p>1918-ci ilin mart hadis\u0259l\u0259ri d\u0259 Zaqafqaziya Seymind\u0259ki m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri g\u0259rginl\u0259\u015fdirdi v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n milli m\u00fcst\u0259qilliyi u\u011frundak\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 h\u0259lledici m\u0259rh\u0259l\u0259 say\u0131ld\u0131. Qeyd ed\u0259k ki, on min\u0259 yax\u0131n g\u00fcnahs\u0131z adam\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015f 1918-ci ilin mart hadis\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan tarixinin \u0259n faci\u0259li s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259n idi.<\/p>\n<p>Bak\u0131 v\u0259 Tiflis d\u0259miryolu ba\u011fland\u0131\u011f\u0131ndan \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 qalan bir ne\u00e7\u0259 min erm\u0259ni silahl\u0131lar\u0131 mart\u0131n 29-da \u00abEvelina\u00bb g\u0259misind\u0259 M\u00fcs\u0259lman diviziyas\u0131n\u0131n bir ne\u00e7\u0259 y\u00fcz \u0259sg\u0259rini t\u0259rk-silah etdikd\u0259n sonra v\u0259ziyy\u0259t g\u0259rgin h\u0259dd\u0259 \u00e7atm\u0131\u015f v\u0259 Q\u0131z\u0131l Ordu d\u0259st\u0259sin\u0259 at\u0131lan t\u0259xribati g\u00fcll\u0259d\u0259n sonra silahl\u0131 erm\u0259nil\u0259r dinc \u0259haliy\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k onlar\u0131 amans\u0131zcas\u0131na q\u0131rm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<ol>\n<li>\u018f. R\u0259sulzad\u0259 yaz\u0131rd\u0131: \u00abBu hadis\u0259 il\u0259 bol\u015fevikl\u0259r bir \u00e7ox vilay\u0259tl\u0259rd\u0259 yapd\u0131qlar\u0131 qanl\u0131 \u0259m\u0259liyyat\u0131 Bak\u0131da da t\u0259tbiq edirdil\u0259r. \u018fm\u0259l\u0259 v\u0259 f\u00fcq\u0259ra hakimiyy\u0259ti namin\u0259 \u00abM\u00fcsavat firq\u0259si milli-m\u00fcs\u0259lman \u015fura\u00bbs\u0131na elani-h\u0259rb ed\u0259n \u00abBak\u0131 Soveti\u00bb erm\u0259ni alaylar\u0131 il\u0259 bili\u015ftirak 10000 q\u0259rib m\u00fcs\u0259lman\u0131 q\u0259tl etdi\u00bb.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Minl\u0259rl\u0259 g\u00fcnahs\u0131z adam\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 s\u0259b\u0259b olan erm\u0259nil\u0259rin x\u0259yan\u0259ti, t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri q\u0131r\u011f\u0131n haqda m\u0259lumat 1918-ci ilin aprelin 2-d\u0259 Zaqafqaziya Seymin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131ld\u0131. Lakin Seymin bu q\u0131r\u011f\u0131na laqeyd m\u00fcnasib\u0259ti az\u0259rbaycanl\u0131 n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rd\u0259 ciddi naraz\u0131l\u0131q do\u011furdu. Eyni zamanda Seymin g\u00fcrc\u00fc-erm\u0259ni \u00e7oxlu\u011fu Bak\u0131 Sovetin\u0259 ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rm\u0259k ist\u0259mirdi. Bu m\u00fcnasib\u0259ti g\u00f6r\u0259n Seymin az\u0259rbaycanl\u0131 deputatlar\u0131 ayr\u0131-ayr\u0131 partiyalar\u0131 t\u0259msil ets\u0259l\u0259r d\u0259, eyni m\u00f6vqey\u0259 g\u0259lib birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259t\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verdil\u0259r. Mart hadis\u0259l\u0259ri Milli \u0130stiqlal M\u00fcbariz\u0259sinin n\u0259inki m\u0259qs\u0259dind\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 forma v\u0259 vasit\u0259l\u0259rind\u0259 keyfiyy\u0259t d\u0259yi\u015fikliyi yaratd\u0131.<\/p>\n<p>Bu hadis\u0259l\u0259rd\u0259n sonra fikir m\u00fcxt\u0259lifliyind\u0259 olan az\u0259rbaycanl\u0131lar, g\u00fcrc\u00fcl\u0259r v\u0259 erm\u0259nil\u0259rin Seymd\u0259 birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti getdikc\u0259 m\u00fcmk\u00fcn olmur, m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rd\u0259 inams\u0131zl\u0131q yaran\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, g\u00fcrc\u00fcl\u0259r v\u0259 erm\u0259nil\u0259r T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 m\u00fcnasib\u0259td\u0259 ciddi siyasi ziddiyy\u0259td\u0259 idil\u0259r. G\u00fcrc\u00fcl\u0259r Batum v\u0259 Acar\u0131stan\u0131n saxlan\u0131lmas\u0131 c\u0259hdind\u0259 olsalar da, buna nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Qars v\u0259 \u018frd\u0259han\u0131 g\u00fcz\u0259\u015ft\u0259 getm\u0259yi laz\u0131m bilirdil\u0259r. T\u00fcrkl\u0259rin is\u0259 Seym daxilind\u0259ki ziddiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n m\u0259lumatlar\u0131 var idi. Odur ki, Zaqafqaziya h\u00f6kum\u0259tinin T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 m\u00fcharib\u0259 8 g\u00fcnd\u0259n art\u0131q \u00e7\u0259km\u0259di. T\u00fcrkl\u0259r aprelin 15-d\u0259 Batumu tutdular, eyni zamanda Qars\u0131 m\u00fchasir\u0259y\u0259 ald\u0131lar.<\/p>\n<p>Zaqafqaziya Seymi daxilind\u0259ki naraz\u0131l\u0131qlar, G\u00fcrc\u00fcstan\u0131n Qafqaz birliyind\u0259n \u00e7\u0131x\u0131b Almaniya himay\u0259sin\u0259 ke\u00e7m\u0259k ist\u0259yi art\u0131q bu mill\u0259tl\u0259rin birl\u0259\u015fdirilib bir orqanda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259yini sual alt\u0131na qoymu\u015fdu.<\/p>\n<p>1918-ci ilin 26 may\u0131nda Seymin sonuncu iclas\u0131 ke\u00e7irildi v\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti dayand\u0131r\u0131ld\u0131. Seymin f\u0259aliyy\u0259ti qapand\u0131qdan sonra 1918-ci ilin may\u0131n 27-d\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 deputatlar f\u00f6vq\u0259ad\u0259 iclas \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b v\u0259ziyy\u0259ti m\u00fczakir\u0259 etdil\u0259r. 1918-ci ilin 28 May\u0131nda Milli \u015euran\u0131n birinci iclas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n M\u00fcst\u0259qilliyi Haqq\u0131nda B\u0259yannam\u0259 q\u0259bul edildi.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, Az\u0259rbaycan \u0130stiqlal\u0131n\u0131n elan olunmas\u0131 g\u00fcn\u00fcnd\u0259 M\u00fcsavat lideri M. \u018f. R\u0259sulzad\u0259 i\u015ftirak etmirdi. S\u0259b\u0259bi h\u0259min hadis\u0259 \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 onun Batuma g\u00f6nd\u0259ril\u0259r\u0259k, orada t\u00fcrkl\u0259rl\u0259 dan\u0131\u015f\u0131qlar aparmas\u0131 idi. \u00c7\u00fcnki M\u00fcst\u0259qil Qafqaz\u0131n Batum dan\u0131\u015f\u0131qlar\u0131na s\u00fclh hey\u0259ti g\u00f6nd\u0259r\u0259rk\u0259n (M. \u018f. R\u0259sulzad\u0259 m\u0259hz bu hey\u0259td\u0259 idi) \u00abAz\u0259rbaycan siyasi firq\u0259l\u0259rinin birl\u0259\u015fmi\u015f iclas\u0131nda\u00bb N\u0259sib b\u0259y Yusifb\u0259yli \u00abOsmanl\u0131 d\u00f6vl\u0259tind\u0259n yard\u0131m ist\u0259m\u0259k z\u0259rur\u0259tini\u00bb bildirmi\u015fdi.<\/p>\n<p>Milli \u015eura 22 s\u0259sl\u0259 (S. M. Q\u0259niyev v\u0259 C. Axundov bit\u0259r\u0259f qald\u0131lar) Az\u0259rbaycan istiqlal\u0131n\u0131n elan\u0131 haqq\u0131nda q\u0259rardan sonra \u00ab\u0130stiqlal b\u0259yannam\u0259si\u00bb q\u0259bul etdi.<\/p>\n<p>\u00ab\u0130stiqlal b\u0259yannam\u0259si\u00bb (h\u0259m \u00ab\u018fqdnam\u0259\u00bb, h\u0259m d\u0259 Misaqi-milli\u00bb adland\u0131r\u0131l\u0131r) alt\u0131 madd\u0259d\u0259n ibar\u0259t idi:<\/p>\n<ol>\n<li>Bu g\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n Az\u0259rbaycan xalq\u0131 hakimiyy\u0259t haqq\u0131na malik oldu\u011fu kimi, C\u0259nubi-\u015e\u0259rqi Zaqafqaziyadan ibar\u0259t olan Az\u0259rbaycan d\u0259xi kamil\u0259l h\u00fcquq m\u00fcst\u0259qil bir d\u00f6vl\u0259tdir.<\/li>\n<li>M\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tinin \u015f\u0259kli-idar\u0259si Xalq Cumhuriyy\u0259ti olaraq t\u0259q\u0259rr\u00fcr edir.<\/li>\n<li>Az\u0259rbaycan Xalq Cumhuriyy\u0259ti b\u00fct\u00fcn mill\u0259tl\u0259r v\u0259 bilxass\u0259 h\u0259mc\u00fcvar oldu\u011fu mill\u0259t v\u0259 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u00fcnasib\u0259ti-h\u0259s\u0259n\u0259 t\u0259sisin\u0259 \u0259zm ed\u0259r.<\/li>\n<li>Az\u0259rbaycan Xalq Cumhuriyy\u0259ti mill\u0259t, m\u0259zh\u0259b, sinif, m\u0259sl\u0259k v\u0259 cins f\u0259rqi g\u00f6zl\u0259m\u0259d\u0259n q\u0259l\u0259mrovunda (h\u00fcdudu daxilind\u0259) ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131na h\u00fcquqi-siyasiyy\u0259 v\u0259 v\u0259t\u0259niyy\u0259 t\u0259min eyl\u0259r.<\/li>\n<li>Az\u0259rbaycan Xalq Cumhuriyy\u0259ti \u0259razisi daxilind\u0259 ya\u015fayan bilc\u00fcml\u0259 mill\u0259tl\u0259r\u0259 s\u0259rb\u0259stan\u0259 inki\u015faflar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015f meydan burax\u0131r.<\/li>\n<li>M\u0259clisi-M\u00fc\u0259ssisan toplan\u0131ncaya q\u0259d\u0259r Az\u0259rbaycan idar\u0259sinin ba\u015f\u0131nda areyi \u00fcmumiyy\u0259 il\u0259 intixab olunmu\u015f \u015furaya milli v\u0259 \u015furayi milliy\u0259 qar\u015f\u0131 m\u0259sul h\u00f6kum\u0259ti m\u00fcv\u0259qq\u0259t\u0259 durur\u00bb <sup>80<\/sup>.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Az\u0259rbaycan \u0130stiqlal\u0131 elan edilm\u0259sinin m\u0259na v\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259ti b\u00f6y\u00fck idi. Bu bax\u0131mdan 1918-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan istiqlal\u0131na xarici \u00f6lk\u0259 aliml\u0259rinin, t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n verdiyi qiym\u0259t olduqca d\u0259y\u0259rlidir.<\/p>\n<p>Professor Qothard Coske: \u00ab28 May\u0131s 1918-ci ild\u0259 elan olunan Az\u0259rbaycan \u0130stiqlaliyy\u0259ti, T\u00fcrk v\u0259 Az\u0259rbaycan d\u00fc\u015fm\u0259ni b\u0259zi b\u0259dxah z\u00fcmr\u0259l\u0259rin<\/p>\n<p>\u00abisbata\u00bb \u00e7al\u0131\u015fd\u0131qlar\u0131 kimi, t\u0259sad\u00fcfi bir hadis\u0259 v\u0259 ya i\u015fin i\u00e7ind\u0259n \u00e7\u0131xa bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn verilmi\u015f m\u0259cburi bir q\u0259rar deyildir v\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259td\u0259n b\u0259ri inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan t\u0259bii bir t\u0259kam\u00fcl seyrinin son m\u0259rh\u0259l\u0259si v\u0259 n\u00f6qt\u0259sidir!\u00bb.<\/p>\n<p>Professor Berd Fon Mende: \u00abBu tarix bilavasit\u0259 onunla \u0259laq\u0259dar olan z\u00fcmr\u0259 xaricind\u0259kil\u0259ri \u0259laq\u0259dar ed\u0259n b\u00f6y\u00fck bir g\u00fcn\u00fcn tarixidir. \u00c7\u00fcnki, bu sad\u0259 Qafqasiyadak\u0131 milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm bir t\u0259m\u0259l da\u015f\u0131 olmaqla qalmay\u0131b, eyni zamanda Rusiya imperatorlu\u011funda ba\u015flayan siyasi hadis\u0259l\u0259rin seyrind\u0259 milliyy\u0259t prinsipinin hakim rol oynama\u011fa ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 bir g\u00fcn\u00fcn tarixidir\u00bb.<\/p>\n<p>Professor Herbert Duda: \u00abH\u0259qiqi milliy\u0259t\u00e7iliyin l\u00fczumu ilk \u00f6nc\u0259\u00a0Az\u0259rbaycanda qavrand\u0131 v\u0259 b\u00fct\u00fcn T\u00fcrk irqda\u015flar\u0131n\u0131 k\u00fclt\u00fcr bax\u0131m\u0131ndan birl\u0259\u015fdirm\u0259k m\u0259fkur\u0259sin\u0259 orada \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u00bb.<\/p>\n<p>Professor \u015eerbert Yanski: \u00ab1918-ci ild\u0259 rus \u0259siri olan t\u00fcrkl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn bir istiqbal a\u00e7\u0131ld\u0131; h\u0259sr\u0259tini \u00e7\u0259kdikl\u0259ri h\u00fcrriyy\u0259t\u0259 qovu\u015facaqlard\u0131. M\u00fcst\u0259qil bir d\u00f6vl\u0259tin t\u0259m\u0259lini quran ilk t\u00fcrk yurdu Az\u0259rbaycan idi\u00bb.<\/p>\n<p>Doktor Bertold Spuler: \u00ab28 may\u0131s\u0131n a\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131 ruh \u0259srimizin hakim v\u0259 m\u0259d\u0259ni insanl\u0131\u011f\u0131n \u0259b\u0259di v\u0259 \u0259z\u0259li h\u0259yat prinsipi &#8211; mill\u0259t\u00e7ilik \u00fcmd\u0259l\u0259rin\u0259 dayand\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n \u00e7al\u0131nm\u0131\u015f istiqlal\u0131n\u0131 geri almaq i\u015find\u0259 m\u00fch\u0259qq\u0259q tarixi rolunu m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259tl\u0259 ifa ed\u0259c\u0259kdir\u00bb.<\/p>\n<p>Cohannes Benzinq: \u00ab28 May\u0131s\u0131 do\u011furan Az\u0259rbaycan\u0131 nec\u0259 tan\u0131maq laz\u0131m? 28 May\u0131s\u0131n ilhamlar\u0131 haradan g\u0259lir? V\u0259d olunan suallara q\u0131sa bir m\u0259qal\u0259 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 kafi d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 bir cavab verm\u0259k \u00e7\u0259tin olmaqla b\u0259rab\u0259r b\u0259zi \u0259sas n\u00f6qt\u0259l\u0259r t\u0259bar\u00fcz etdirilirs\u0259 28 May\u0131s anla\u015f\u0131l\u0131r: Az\u0259rbaycan tarixi h\u0259r \u015feyd\u0259n \u0259vv\u0259l biz\u0259 Az\u0259ri T\u00fcrk\u00fcn\u00fcn h\u00fcrriyy\u0259t\u0259 olan d\u0259rin bir sevgisini g\u00f6st\u0259rm\u0259kd\u0259dir\u00bb.<\/p>\n<p>Professor Tadeu\u015f Sv\u0418iyeto\u00e7ovski: \u00ab\u0130ndiy\u0259 q\u0259d\u0259r co\u011frafi bir b\u00f6lg\u0259nin ad\u0131 olan Az\u0259rbaycan, art\u0131q iki milyonluq bir d\u00f6vl\u0259tin ad\u0131yd\u0131. Tatarlar, Transqafqaziya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 v\u0259 Qafqaziya t\u00fcrkl\u0259ri kimi d\u0259yi\u015fik isiml\u0259rl\u0259 an\u0131lan xalq art\u0131q r\u0259sm\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131 olmu\u015fdu\u00bb .<\/p>\n<p>28 May istiqlal\u0131 mill\u0259tin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya s\u00fcbut etdi. Bu hadis\u0259 b\u00fct\u00fcn \u015e\u0259rq al\u0259mind\u0259 v\u0259 b\u00fct\u00fcn t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131nda yeni, demokratik prinsipl\u0259r\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n bir d\u00f6vl\u0259tin quruldu\u011funu x\u0259b\u0259r verirdi. Rus m\u0259hkumu t\u00fcrk ell\u0259ri i\u00e7ind\u0259 Azadl\u0131q bayra\u011f\u0131n\u0131 ilk dal\u011faland\u0131ran Az\u0259rbaycan oldu v\u0259 28 may \u00abAzadl\u0131\u011fa qovu\u015fan bir insan k\u00fctl\u0259sinin h\u00fcrriyy\u0259ti simvolu\u00bbna \u00e7evrildi.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Milli Qurtulu\u015f h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck ideoloqu M. \u018f. R\u0259sulzad\u0259 28 may istiqlal\u0131n\u0131 m\u00fch\u00fcm hadis\u0259 adland\u0131raraq bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259 yaz\u0131rd\u0131: \u00abO tarixd\u0259n \u0259vv\u0259l bir mill\u0259t olaraq varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 isbat ed\u0259n Az\u0259rbaycan xalq\u0131 bu tarixd\u0259n etibar\u0259n mill\u0259t olaraq d\u00f6vl\u0259t qurmu\u015f v\u0259 bu d\u00f6vl\u0259tin istiqlal\u0131 u\u011frunda b\u00fct\u00fcn m\u00f6vcudiyy\u0259ti il\u0259 meydana at\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r\u00bb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AZ\u018fRBAYCANIN \u0130ST\u0130QLALININ ELAN OLUNMASINDA\u00a0M\u018fMM\u018fD \u018fM\u0130N R\u018fSULZAD\u018fN\u0130N ROLU \u2013 \u201cFaktlara dayanan TAR\u0130X\u0130M\u0130Z\u201d &#8220;\u0130NFONEWS&#8221;\u2013 un \u201cFaktlara dayanan TAR\u0130X\u0130M\u0130Z\u201d layih\u0259si davam edir. &nbsp; Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t \u0130qtisad Universiteti (UNEC) \u201cHumanitar f\u0259nl\u0259r\u201d kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi, beyn\u0259lxalq&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":35195,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[4,4263,8,11],"tags":[4846,1244,4848,15],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35194"}],"collection":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35194"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35194\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35196,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35194\/revisions\/35196"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35195"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35194"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35194"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35194"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}