{"id":35882,"date":"2023-11-13T14:04:24","date_gmt":"2023-11-13T10:04:24","guid":{"rendered":"https:\/\/infonews.az\/?p=35882"},"modified":"2023-11-13T14:04:24","modified_gmt":"2023-11-13T10:04:24","slug":"13-noyabr-beyn%c9%99lxalq-gozd%c9%99n-%c9%99lill%c9%99r-gunudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/infonews.az\/?p=35882","title":{"rendered":"13 Noyabr Beyn\u0259lxalq G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"<blockquote><p>13 Noyabr Beyn\u0259lxalq G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fcd\u00fcr<\/p><\/blockquote>\n<p><a href=\"https:\/\/infonews.az\/?p=35882\"><span style=\"color: #333399;\"><strong>&#8220;\u0130NFONEWS&#8221;<\/strong><\/span><\/a> x\u0259b\u0259r verir ki, 13 noyabrda Beyn\u0259lxalq G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fcn\u00fcn qeyd edilm\u0259si t\u0259sad\u00fcfi deyildir. M\u0259hz bu g\u00fcnd\u0259 (1745-ci ild\u0259) g\u00f6rk\u0259mli frans\u0131z pedaqoqu Valentin Qayui d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015f, h\u0259yat\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u0259 m\u0259hdudiyy\u0259tli insanlar\u0131n c\u0259miyy\u0259t\u0259 inteqarsiyas\u0131na yard\u0131m g\u00f6st\u0259rmi\u015f, x\u00fcsusil\u0259, g\u0259ncl\u0259rin t\u0259lim-t\u0259rbiy\u0259si, t\u0259hsilind\u0259 b\u00f6y\u00fck rolu olmu\u015fdur. Valentin Qayui 1784-c\u00fc ild\u0259 d\u00fcnyada ilk d\u0259f\u0259 Parisd\u0259 \u00f6z evind\u0259 \u015f\u0259xsi v\u0259saiti hesab\u0131na g\u00f6zd\u0259n \u0259lil u\u015faqlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi emalatxana a\u00e7m\u0131\u015fd\u0131r ki, kims\u0259siz u\u015faqlar\u0131n h\u0259min m\u0259kt\u0259bd\u0259 t\u0259hsil almas\u0131n\u0131 t\u0259min etmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Valentin Qayui g\u00f6zd\u0259n \u0259lil u\u015faqlar\u0131n t\u0259lim v\u0259 t\u0259rbiy\u0259sin\u0259 elmi c\u0259h\u0259td\u0259n yana\u015faraq,\u00a0 onun i\u015fl\u0259yib haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u201cunsial\u201d adlanan x\u00fcsusi qabar\u0131q \u015friftin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 u\u015faqlara oxumaq \u00f6yr\u0259tmi\u015f v\u0259 onlar \u00fc\u00e7\u00fcn kitablar \u00e7ap\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fc isbat etmi\u015fdir ki, \u0259lil u\u015faqlar h\u0259min \u015friftl\u0259rl\u0259 m\u0259tn y\u0131\u011fmaq bacar\u0131\u011f\u0131na yiy\u0259l\u0259nmi\u015fl\u0259r. H\u0259m\u00e7inin, Valentin Qayui g\u00f6zd\u0259n \u0259lill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn cihazlar, qabar\u0131q toxunu\u015flu d\u0259rslikl\u0259rin, co\u011frafiya x\u0259rit\u0259l\u0259ri v\u0259 qlobuslar\u0131n istehsal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn matrisl\u0259r qurmu\u015fdur. G\u00f6zd\u0259n \u0259lill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn kitablar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 ideyas\u0131 da m\u0259hz ona m\u0259xsusdur.<\/p>\n<p>Ciddi maddi \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259km\u0259sin\u0259 baxmayaraq, Valentin Qayui m\u0259tb\u0259\u0259 yaradaraq qabar\u0131q-x\u0259tti \u015friftl\u0259 g\u00f6zd\u0259n \u0259lill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn ilk kitablar \u00e7ap etmi\u015fdir. 1829-cu ild\u0259 is\u0259 Paris Milli \u0130nstitutunun \u015fagirdi Lui Brayl g\u00f6zd\u0259n \u0259lil u\u015faqlar \u00fc\u00e7\u00fcn n\u00f6qt\u0259-relyef \u015friftinin universal sistemini haz\u0131rlayaraq, bu sistem g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u0259 q\u0259d\u0259r g\u0259lib \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda da beyn\u0259lxalq t\u0259cr\u00fcb\u0259y\u0259 \u0259saslanaraq, aidiyyat\u0131 d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n g\u00f6zd\u0259n \u0259lil insanlar\u0131n sosial m\u00fcdafi\u0259sin\u0259, onlar\u0131n s\u0259hiyy\u0259, idman, m\u0259\u015f\u011fulluq, sosial adaptasiya, istirah\u0259t v\u0259 bu kimi probleml\u0259rin\u0259, \u0259n \u0259sas is\u0259 t\u0259hsilin\u0259, x\u00fcsusil\u0259, ali t\u0259hsil\u0259 inteqrasiyas\u0131na yard\u0131m g\u00f6st\u0259rilir, bu m\u00f6vzuya ciddi yer verilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>13 Noyabr Beyn\u0259lxalq G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fcd\u00fcr &#8220;\u0130NFONEWS&#8221; x\u0259b\u0259r verir ki, 13 noyabrda Beyn\u0259lxalq G\u00f6zd\u0259n \u018flill\u0259r G\u00fcn\u00fcn\u00fcn qeyd edilm\u0259si t\u0259sad\u00fcfi deyildir. M\u0259hz bu g\u00fcnd\u0259 (1745-ci ild\u0259) g\u00f6rk\u0259mli frans\u0131z pedaqoqu Valentin Qayui&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":35883,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[5373,4,11],"tags":[11348,15,11349],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35882"}],"collection":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35882"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35882\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35884,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35882\/revisions\/35884"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35883"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35882"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35882"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35882"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}