{"id":39321,"date":"2024-01-24T15:47:32","date_gmt":"2024-01-24T11:47:32","guid":{"rendered":"https:\/\/infonews.az\/?p=39321"},"modified":"2024-01-24T15:47:32","modified_gmt":"2024-01-24T11:47:32","slug":"cop29-az%c9%99rbaycana-n%c9%99-v%c9%99d-edir-orxan-bagirov","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/infonews.az\/?p=39321","title":{"rendered":"&#8220;COP29 Az\u0259rbaycana n\u0259 v\u0259d edir?&#8221; &#8211; Orxan Ba\u011f\u0131rov"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #ffffff;\">&#8220;COP29 Az\u0259rbaycana n\u0259 v\u0259d edir?&#8221; &#8211; Orxan Ba\u011f\u0131rov<\/span><\/p>\n<blockquote><p>2023-c\u00fc ilin dekabr\u0131n 11-d\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f COP28-in plenar iclas\u0131nda BMT-nin \u0130qlim D\u0259yi\u015fikliyi \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131n\u0131n T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 29-cu sessiyas\u0131n\u0131n (COP29) cari ild\u0259 Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 q\u0259rar verildi. BMT t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259\u015fkil edil\u0259n T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n \u0259sas m\u0259qs\u0259di iqlim d\u0259yi\u015fikliyin\u0259 beyn\u0259lxalq reaksiyan\u0131 art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn diplomatlar\u0131, d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 v\u0259 iqlim m\u00fcdafi\u0259\u00e7il\u0259rini bir araya g\u0259tirm\u0259kdir. T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131 1992-ci ild\u0259 BMT-nin ilk iqlim m\u00fcqavil\u0259sini imzalayan v\u0259 \u201ciqlim\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259li m\u00fcdaxil\u0259\u201d il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparma\u011f\u0131 v\u0259d ed\u0259n 197 \u00f6lk\u0259ni \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdirir. Konfransa d\u00fcnyada olan b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fczvd\u00fcr v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u0259vv\u0259l ke\u00e7irilmi\u015f COP t\u0259dbirl\u0259ri \u0259n \u00e7ox d\u00fcnya liderini bir araya g\u0259tir\u0259n toplant\u0131lar kimi tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcb. \u0130lk T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131 is\u0259 1995-ci ild\u0259 Almaniyan\u0131n paytaxt\u0131 Berlind\u0259 ke\u00e7irilib.<\/p><\/blockquote>\n<p><a href=\"https:\/\/infonews.az\/?p=39321\"><span style=\"color: #333399;\"><strong>&#8220;\u0130NFONEWS&#8221;<\/strong><\/span><\/a> x\u0259b\u0259r verir ki, bu fikirl\u0259r C\u0259nubi Qafqaz T\u0259dqiqatlar M\u0259rk\u0259zinin ba\u015f elmi i\u015f\u00e7isi Orxan Ba\u011f\u0131rovun \u201cCOP29 Az\u0259rbaycana n\u0259 v\u0259d edir?\u201d s\u0259rl\u00f6vh\u0259li m\u0259qal\u0259sind\u0259 yer al\u0131b.<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rmada g\u00f6st\u0259rilir ki, T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131na BMT-nin be\u015f regional qrupu n\u00f6vb\u0259 il\u0259 ev sahibliyi edir v\u0259 h\u0259r d\u0259f\u0259 bu qrupa aid olan m\u00fcxt\u0259lif \u00f6lk\u0259l\u0259r ev sahibi olaraq se\u00e7ilir. Bu il is\u0259 n\u00f6vb\u0259 \u015e\u0259rqi Avropa qrupunda idi. Az\u0259rbaycan \u015e\u0259rqi Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin yekdil d\u0259st\u0259yi il\u0259 T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 29-cu sessiyas\u0131n\u0131n ev sahibi olaraq se\u00e7ildi. Az\u0259rbaycan\u0131n yekdil d\u0259st\u0259k il\u0259 ev sahibi se\u00e7ilm\u0259si t\u0259sad\u00fcfi deyil. D\u00fcnyan\u0131n \u0259sas siyasi v\u0259 iqtisadi g\u00fcc m\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259n olan Avropaya daxil olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin Az\u0259rbaycan\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259si, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, ciddi diplomatik u\u011furdur. Bu u\u011furun \u0259ld\u0259 edilm\u0259si uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 qurulmu\u015f s\u0259m\u0259r\u0259li diplomatik m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin, Az\u0259rbaycan\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fc etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f kimi s\u00fcbut etm\u0259sinin n\u0259tic\u0259sidir. Ad\u0259t\u0259n COP regional qruplara aid olan b\u00f6y\u00fck, inki\u015faf etmi\u015f v\u0259 n\u00fcfuzlu d\u00f6vl\u0259tl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259\u015fkil edilir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n n\u00f6vb\u0259ti sessiyas\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilm\u0259si onun n\u00fcfuzunun beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 oldu\u011funu bir daha s\u00fcbut edir. Bunun diplomatik u\u011fur olmas\u0131n\u0131 h\u0259m d\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n b\u00fct\u00fcn s\u0259yl\u0259rin\u0259 r\u0259\u011fm\u0259n t\u0259dbirin Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 raz\u0131 olma\u011fa m\u0259cbur olmas\u0131 da t\u0259sdiq edir. B\u00fct\u00fcn dig\u0259r c\u0259bh\u0259l\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan Erm\u0259nistan \u00fcz\u0259rind\u0259 diplomatik q\u0259l\u0259b\u0259 qazana bildi v\u0259 bel\u0259 bir m\u00f6t\u0259b\u0259r t\u0259dbir\u0259 ev sahibliyi ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/azertag.az\/store\/files_new\/2024\/01_YANVAR\/24\/orxan.jpg\" alt=\"\" width=\"600\" \/><\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259mizin bu t\u0259dbir\u0259 ev sahibi kimi se\u00e7ilm\u0259si h\u0259m d\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, Az\u0259rbaycan qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparan d\u00f6vl\u0259t kimi \u00f6z\u00fcn\u00fc tan\u0131da bilib v\u0259 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259bul edilib. T\u0259dbirin Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilm\u0259si is\u0259 onun bu istiqam\u0259td\u0259 daha da tan\u0131nmas\u0131na v\u0259 beyn\u0259lxalq m\u00f6vqeyinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yaradacaq. T\u0259dbir \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131, ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 ke\u00e7id v\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131na qoydu\u011fu m\u0259qs\u0259dl\u0259r v\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc t\u0259dbirl\u0259r daha b\u00f6y\u00fck qlobal auditoriyan\u0131n diqq\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lacaq. Bel\u0259 ki, Az\u0259rbaycan 2030-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r elektrik enerjisi istehsal\u0131nda b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin pay\u0131n\u0131 30 faiz\u0259 \u00e7atd\u0131rma\u011f\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131na m\u0259qs\u0259d qoyub. Eyni zamanda, \u0259srin ortas\u0131na q\u0259d\u0259r 1990-c\u0131 il il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan karbon emissiyas\u0131n\u0131 40 faiz\u0259 q\u0259d\u0259r azaldaraq beyn\u0259lxalq istil\u0259\u015fm\u0259nin t\u0259hl\u00fck\u0259li n\u0259tic\u0259l\u0259rind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00fcnya aliml\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n edil\u0259n s\u0259viyy\u0259y\u0259 endirm\u0259yi qar\u015f\u0131s\u0131na m\u0259qs\u0259d qoyub.<\/p>\n<p>Qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fikliyi il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck probleml\u0259rd\u0259n biri kifay\u0259t q\u0259d\u0259r maliyy\u0259 v\u0259saitinin ayr\u0131lmamas\u0131d\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n son iki sessiyas\u0131nda bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t ayr\u0131lsa da, problemin h\u0259lli istiqam\u0259tind\u0259 ciddi ir\u0259lil\u0259yi\u015f \u0259ld\u0259 edilm\u0259yib. Yegan\u0259 \u0259ld\u0259 edil\u0259n n\u0259tic\u0259 2022-ci ild\u0259 ke\u00e7iril\u0259n COP27-d\u0259 \u201c\u0130tki v\u0259 Z\u0259r\u0259r\u201d fondunun yarad\u0131lmas\u0131 olub. Fond daha \u00e7ox iqlim probleml\u0259ri il\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f olan inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 d\u0259st\u0259k verm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 yarad\u0131l\u0131b. M\u0259qs\u0259din bu olmas\u0131 is\u0259 onunla ba\u011fl\u0131d\u0131r ki, h\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259r daha \u00e7ox iqlim probleml\u0259ri il\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fmaqdad\u0131rlar v\u0259 maliyy\u0259 imkanlar\u0131 da z\u0259ifdir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri bax\u0131m\u0131ndan h\u0259ssas olan bu \u00f6lk\u0259l\u0259rin daha \u00e7ox maliyy\u0259 yard\u0131m\u0131na ehtiyac var. Fondun ehtiyatlar\u0131 700 milyon dollar s\u0259viyy\u0259sind\u0259 olsa da, bu iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131m olan 400 milyard dollarla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 \u00e7ox azd\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 29-cu sessiyas\u0131nda g\u00fcnd\u0259md\u0259 \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biri maliyy\u0259 arxitekturas\u0131n\u0131n islah edilm\u0259si, bu prosesd\u0259 \u00f6z\u0259l sektorun i\u015ftirak\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131, bu istiqam\u0259td\u0259 borc siyas\u0259ti v\u0259 v\u0259saitl\u0259rin ehtiyac kriteriyas\u0131 \u00fczr\u0259 daha \u0259dal\u0259tli \u015f\u0259kild\u0259 b\u00f6l\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fclm\u0259si kimi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r olacaq. Bu istiqam\u0259td\u0259 u\u011furlar\u0131n \u0259ld\u0259 edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z\u0259l sektorun maliyy\u0259l\u0259\u015fm\u0259 prosesind\u0259 daha aktiv \u015f\u0259kild\u0259 i\u015ftirak\u0131na \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131n edil\u0259c\u0259yi d\u0259 g\u00f6zl\u0259nilir.<\/p>\n<p>Art\u0131q qlobal iqlim d\u0259yi\u015fikliyi daha ciddi xarakter ald\u0131\u011f\u0131ndan onunla m\u00fcbariz\u0259nin maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259yl\u0259rin art\u0131r\u0131lmas\u0131na imkan yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn maliyy\u0259 probleml\u0259rinin q\u0131sa zamanda h\u0259ll edilm\u0259sin\u0259 ciddi ehtiyac yaran\u0131b. Bu bax\u0131mdan 2024-c\u00fc ild\u0259ki sessiya maliyy\u0259l\u0259\u015fm\u0259 probleml\u0259rinin h\u0259lli \u00fc\u00e7\u00fcn daha effektiv h\u0259ll yollar\u0131n\u0131n tap\u0131lmas\u0131na g\u00f6r\u0259 \u0259n vacib sessiyalardan birin\u0259 \u00e7evril\u0259 bil\u0259r. Bu sessiyaya ev sahibliyi etm\u0259kl\u0259 Az\u0259rbaycan da bu m\u0259nada tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u0259c\u0259k. Bundan ba\u015fqa, qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f v\u0259 liderlik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 malik olan \u00f6lk\u0259 kimi Az\u0259rbaycan da iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 prosesinin maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 \u00f6z t\u00f6hf\u0259sini ver\u0259 bil\u0259r. Az\u0259rbaycan\u0131n uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 neft v\u0259 qaz ehtiyatlar\u0131n\u0131n ixrac\u0131ndan \u0259ld\u0259 etdiyi g\u0259lirl\u0259ri s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259 \u00f6z iqtisadiyyat\u0131n\u0131 inki\u015faf etdirib v\u0259 iqtisadi m\u00fcst\u0259qillik \u0259ld\u0259 edib. \u0130ndi is\u0259 bu ehtiyatlar hesab\u0131na Az\u0259rbaycan qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259y\u0259 t\u00f6hf\u0259 verm\u0259kl\u0259 \u00f6z m\u00f6vqeyini daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259 v\u0259 t\u0259sir dair\u0259sini daha da geni\u015fl\u0259ndir\u0259 bil\u0259r. Bu bax\u0131mdan, COP29-un Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilm\u0259si onun bu m\u00f6vqeyinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259si v\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc i\u015fl\u0259rin, \u0259ld\u0259 etdiyi n\u0259tic\u0259l\u0259rin t\u0259bli\u011fi bax\u0131m\u0131ndan b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Eyni zamanda, sessiyan\u0131n Bak\u0131da ke\u00e7irilm\u0259si Az\u0259rbaycanda \u00f6z\u0259l sektorun bu proses\u0259 c\u0259lb edilm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan da \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. Bu da az\u0259rbaycanl\u0131 sahibkarlar\u0131n qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 dayan\u0131ql\u0131 inki\u015faf m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 nail olunmas\u0131na t\u00f6hf\u0259 verm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yaradacaq.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259l d\u0259 qeyd edildiyi kimi, Az\u0259rbaycan\u0131n iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 prosesin\u0259 ciddi t\u00f6hf\u0259 ver\u0259n \u00f6lk\u0259 kimi tan\u0131nmas\u0131 onun COP29-a ev sahibliyi etm\u0259k imkan\u0131n\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b oldu. Az\u0259rbaycan\u0131n bel\u0259 tan\u0131nmas\u0131 is\u0259, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, onun bu sah\u0259d\u0259 uzun ill\u0259rdir h\u0259yata ke\u00e7irdiyi ard\u0131c\u0131l siyas\u0259t v\u0259 layih\u0259l\u0259r hesab\u0131na m\u00fcmk\u00fcn olub. Son ill\u0259r Az\u0259rbaycan b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin inki\u015faf etdirilm\u0259si, o c\u00fcml\u0259d\u0259n k\u00fcl\u0259k v\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f enerjisi stansiyalar\u0131n\u0131n qurulmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcb. 2023-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycanda regionun \u0259n b\u00f6y\u00fck b\u0259rpa olunan enerji stansiyas\u0131 istifad\u0259y\u0259 verilib v\u0259 b\u0131r s\u0131ra k\u00fcl\u0259k v\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f enerjisi stansiyalar\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131 qoyulub. Bu stansiyalar\u0131n i\u015f\u0259 ba\u015flamas\u0131 yax\u0131n ill\u0259rd\u0259 10 min meqavat enerji istehsal edilm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yaradacaq. Bu is\u0259 imkan ver\u0259c\u0259kdir ki, Az\u0259rbaycan \u00f6z\u00fcn\u00fcn enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini daha davaml\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259min ed\u0259 bilsin v\u0259 \u0259sas ya\u015f\u0131l enerji ixracat\u00e7\u0131lar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evrilsin.<\/p>\n<p>Bundan ba\u015fqa, Az\u0259rbaycan ya\u015f\u0131l enerji t\u0259chizat\u00e7\u0131s\u0131na \u00e7evrilm\u0259yi d\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131na m\u0259qs\u0259d qoyub. Art\u0131q Az\u0259rbaycan G\u00fcrc\u00fcstan, Macar\u0131stan v\u0259 Rum\u0131niya il\u0259 Qara d\u0259nizin dibi il\u0259 sualt\u0131 kabel vasit\u0259sil\u0259 ya\u015f\u0131l enerjinin Avropaya ixrac\u0131 layih\u0259sini icra etm\u0259kd\u0259dir. Bu layih\u0259 i\u015f\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fckd\u0259n sonra Az\u0259rbaycan Avropan\u0131n \u0259sas ya\u015f\u0131l enerji t\u0259chizat\u00e7\u0131lar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evrilmi\u015f olacaq. Ona g\u00f6r\u0259 COP29-un Az\u0259rbaycanda ke\u00e7irilm\u0259si d\u0259 bu prosesin davam\u0131d\u0131r v\u0259 \u00f6lk\u0259mizin ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 ke\u00e7id v\u0259 b\u0259rpa olunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131na qoydu\u011fu m\u0259qs\u0259dl\u0259r\u0259 \u00e7atmas\u0131na \u00f6z t\u00f6hf\u0259sini ver\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, onu da n\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r ki, son ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irdiyi iqtisadi siyas\u0259tin \u0259sas m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 qeyri-neft sektorundan as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131n azald\u0131lmas\u0131 v\u0259 enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min edilm\u0259si il\u0259 b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin rolunun art\u0131r\u0131lmas\u0131 da aiddir. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259r\u0259 nail olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 ke\u00e7id\u0259 haz\u0131rla\u015fmaqdad\u0131r. Bu bax\u0131mdan, COP29 t\u0259dbiri h\u0259min ke\u00e7idin daha s\u0259m\u0259r\u0259li icras\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 strategiyalar\u0131n v\u0259 g\u00f6r\u00fclm\u0259si z\u0259ruri olan t\u0259dbirl\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan faydal\u0131 platformad\u0131r. Sessiya \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bu ke\u00e7idl\u0259 ba\u011fl\u0131 daha \u00e7ox t\u0259cr\u00fcb\u0259si olan \u00f6lk\u0259l\u0259ri il\u0259 fikir m\u00fcbadil\u0259sinin apar\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259rin b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fclm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 ke\u00e7id prosesin\u0259 \u00f6z t\u00f6hf\u0259sini ver\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n iqlim d\u0259yi\u015fiklikl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparmas\u0131n\u0131n v\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 b\u00f6y\u00fck diqq\u0259t ayr\u0131mas\u0131n\u0131n g\u00f6st\u0259ricil\u0259rind\u0259n biri d\u0259 2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n etdiyi be\u015f istiqam\u0259td\u0259n birinin \u201cT\u0259miz \u0259traf m\u00fchit v\u0259 ya\u015f\u0131l art\u0131m \u00f6lk\u0259si\u201d prioritetinin olmas\u0131d\u0131r. H\u0259m\u00e7inin Qaraba\u011f\u0131n sahib oldu\u011fu b\u0259rpaolunan enerji resurslar\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n \u201cT\u0259miz \u0259traf m\u00fchit v\u0259 ya\u015f\u0131l art\u0131m \u00f6lk\u0259si\u201d prioritetinin icras\u0131na, qlobal ya\u015f\u0131l enerji \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flar\u0131na cavab verm\u0259y\u0259 v\u0259 \u0259traf m\u00fchitin qorunmas\u0131na ciddi t\u00f6hf\u0259 ver\u0259c\u0259k. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 torpaqlar\u0131n i\u015f\u011faldan azad edilm\u0259si h\u0259m d\u0259 enerji sektorunun inki\u015faf\u0131na b\u00f6y\u00fck t\u00f6hf\u0259 ver\u0259c\u0259k. Bu bax\u0131mdan, COP29 h\u0259m d\u0259 i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259rin v\u0259 bu \u0259razil\u0259rin sahib oldu\u011fu b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rinin d\u00fcnya \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tinin t\u0259bli\u011fi bax\u0131m\u0131ndan da faydal\u0131 platformaya \u00e7evril\u0259c\u0259k.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;COP29 Az\u0259rbaycana n\u0259 v\u0259d edir?&#8221; &#8211; Orxan Ba\u011f\u0131rov 2023-c\u00fc ilin dekabr\u0131n 11-d\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f COP28-in plenar iclas\u0131nda BMT-nin \u0130qlim D\u0259yi\u015fikliyi \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131n\u0131n T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131n\u0131n 29-cu sessiyas\u0131n\u0131n (COP29) cari ild\u0259 Az\u0259rbaycanda&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":39322,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[2,11],"tags":[11865,15,12453],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39321"}],"collection":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=39321"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39321\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39323,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39321\/revisions\/39323"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/39322"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=39321"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=39321"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=39321"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}