{"id":4529,"date":"2021-02-15T16:07:57","date_gmt":"2021-02-15T12:07:57","guid":{"rendered":"https:\/\/infonews.az\/?p=4529"},"modified":"2021-02-15T16:10:38","modified_gmt":"2021-02-15T12:10:38","slug":"adu-%c9%99m%c9%99kdasinin-romani-cap-olunub","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/infonews.az\/?p=4529","title":{"rendered":"ADU \u0259m\u0259kda\u015f\u0131n\u0131n roman\u0131 \u00e7ap olunub"},"content":{"rendered":"<h1 style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ff0000;\">ADU-nun \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 G\u00fcll\u00fczar \u018ff\u0259ndiq\u0131z\u0131n\u0131n roman\u0131 \u00e7ap olunub<\/span><\/h1>\n<p><!--more--><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-4530\" src=\"https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si-230x300.jpg\" alt=\"\" width=\"332\" height=\"433\" srcset=\"https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si-230x300.jpg?v=1660871625 230w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si-784x1024.jpg?v=1660871625 784w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si-768x1003.jpg?v=1660871625 768w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si-1176x1536.jpg?v=1660871625 1176w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si-1568x2048.jpg?v=1660871625 1568w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-__z-hiss__si.jpg?v=1660871625 1912w\" sizes=\"(max-width: 332px) 100vw, 332px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-4531\" src=\"https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-arxa-hiss__si-282x300.jpg\" alt=\"\" width=\"359\" height=\"382\" srcset=\"https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-arxa-hiss__si-282x300.jpg?v=1660871624 282w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-arxa-hiss__si-962x1024.jpg?v=1660871624 962w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-arxa-hiss__si-768x817.jpg?v=1660871624 768w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-arxa-hiss__si-1443x1536.jpg?v=1660871624 1443w, https:\/\/infonews.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/Kitab__n-arxa-hiss__si-1924x2048.jpg?v=1660871624 1924w\" sizes=\"(max-width: 359px) 100vw, 359px\" \/><\/p>\n<blockquote><p><span style=\"color: #003366;\"><em><strong>ADU kitabxanas\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131, tan\u0131nm\u0131\u015f yazar G\u00fcll\u00fczar \u018ff\u0259ndiq\u0131z\u0131n\u0131n (M\u0259mm\u0259dova)\u00a0\u201cQ\u0259hr\u0259man t\u00fcrk q\u0131z\u0131\u201d \u0259s\u0259ri \u00e7ap olunub.\u00a0<\/strong><\/em><\/span><\/p><\/blockquote>\n<p><span style=\"color: #003366;\">\u018fs\u0259rd\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nan hadis\u0259l\u0259r\u00a0\u00a0q\u0259hr\u0259man az\u0259rbaycanl\u0131 q\u0131z\u0131 olan \u201cS\u00fcleyman\u201d l\u0259q\u0259bli Qa\u00e7aq G\u00fcl\u00fcs\u00fcm\u00fcn (1863 \u2013 17 sentyabr 1961) h\u0259yat\u0131ndan b\u0259hs edir. G\u00fcls\u00fcm \u015f\u0259r\u0259fli \u00f6m\u00fcr ya\u015fam\u0131\u015f, uzun ill\u0259r qa\u00e7aql\u0131q etmi\u015f, Qa\u00e7aq h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259n biri olmu\u015fdur.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\"><span style=\"color: #ff0000;\"><a style=\"color: #ff0000;\" href=\"https:\/\/infonews.az\/\">\u0130nfoNews-a<\/a><\/span> ADU-dan bildirilib ki, M\u00fc\u0259llif \u0259s\u0259rind\u0259 G\u00fcl\u00fcs\u00fcm\u00fcn &#8211; bu igid t\u00fcrk q\u0131z\u0131n\u0131n qa\u00e7aql\u0131\u011fa ba\u015flamas\u0131n\u0131, qa\u00e7aqlara ba\u015f\u00e7\u0131 t\u0259yin olunmas\u0131n\u0131, Az\u0259rbaycanda, \u0130randa, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 qa\u00e7aqlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259tini, onun Qa\u00e7aq K\u0259r\u0259m v\u0259 Stalin (Koba) il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, \u00e7ar Rusiyas\u0131 zaman\u0131 v\u0259 Sovet d\u00f6n\u0259minin ilk ill\u0259rind\u0259 G\u0259nc\u0259basar mahal\u0131nda g\u00f6st\u0259rdiyi q\u0259hr\u0259manl\u0131qlar\u0131, d\u00f6vr\u00fcn tarixi m\u0259nz\u0259r\u0259sini, xalq\u0131n ba\u015f\u0131na g\u0259tiril\u0259n faci\u0259l\u0259ri, Qa\u00e7aq h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n Qa\u00e7aq G\u00fcls\u00fcm il\u0259 ba\u011fl\u0131 hadis\u0259l\u0259rini canl\u0131, g\u00f6z\u0259l \u015ftrixl\u0259rl\u0259, maraql\u0131 forma v\u0259 epizodlarla, oxunaql\u0131 dill\u0259 ver\u0259 bilmi\u015fdir.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">\u018fs\u0259rin \u0259sas q\u0259hr\u0259man\u0131 olan Qa\u00e7aq G\u00fcls\u00fcm uzun ill\u0259r istismar\u00e7\u0131 sinifl\u0259r\u0259, \u00e7ar, bol\u015fevik c\u0259lladlar\u0131na, xalqa z\u00fclm ed\u0259n fars m\u0259n\u015f\u0259li m\u0259murlara, erm\u0259ni-da\u015fnak quldur d\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259, az\u011f\u0131nla\u015fm\u0131\u015f b\u0259y v\u0259 xanlara qar\u015f\u0131 vuru\u015fmu\u015fdur.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">G\u00fcls\u00fcm xan\u0131m\u0131n silahda\u015flar\u0131, m\u00fcbariz\u0259nin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7iynind\u0259 da\u015f\u0131yan dostlar\u0131 romanda tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259t kimi real verilmi\u015fdir. Qa\u00e7aq h\u0259r\u0259kat\u0131 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 aras\u0131nda b\u00f6y\u00fck n\u00fcfuz v\u0259 h\u00f6rm\u0259t qazanan, az m\u00fcdd\u0259td\u0259 \u0259traf\u0131na \u00e7oxlu sayda igidl\u0259r y\u0131\u011fma\u011f\u0131 bacaran Qa\u00e7aq G\u00fcls\u00fcm bir az\u0259rbaycanl\u0131 qad\u0131n davran\u0131\u015f\u0131, a\u011f\u0131l v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si, r\u0259ftar\u0131, sad\u0259liyi, igidliyi, namusu, qeyr\u0259ti ekstremal \u015f\u0259raitd\u0259 t\u0259dbirli olmas\u0131 il\u0259 son d\u0259r\u0259c\u0259 h\u0259yati bir sur\u0259tdir.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">\u018fs\u0259rd\u0259n g\u00f6r\u00fcr\u00fck ki, onun vuru\u015fdu\u011fu, f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyi co\u011frafi \u0259razil\u0259r indiki Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131 Osmanl\u0131 T\u00fcrkiy\u0259sini, \u0130ran\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 haz\u0131rki, Erm\u0259nistan v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstan\u0131 da \u0259hat\u0259 etmi\u015fdir.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">Romanda bir s\u0131ra maraql\u0131 m\u00fcsb\u0259t v\u0259 m\u0259nfi obrazlar vard\u0131r. Quldur \u0130smay\u0131l\u0131n m\u0259krli, amma sonda pu\u00e7a \u00e7\u0131xan arzular\u0131, \u00e7irkin niyy\u0259ti, K\u0259r\u0259 Murad\u0259li v\u0259 el\u0259c\u0259 d\u0259 bu kimi dig\u0259r m\u0259nfi tipli obrazlar \u0259s\u0259ri\u00a0\u00a0daha da oxunaql\u0131 edir. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, m\u00fc\u0259llif \u0259s\u0259rd\u0259 z\u0259ngin tipl\u0259r silsil\u0259si yaratm\u0131\u015fd\u0131r. Onlar\u0131n aras\u0131nda oxucu yadda\u015f\u0131nda h\u0259mi\u015f\u0259lik qalan canl\u0131 insan sur\u0259tl\u0259ri v\u0259 b\u0259zil\u0259ri tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rdir. Y\u0259ni, m\u00fc\u0259llifin h\u0259yatdan g\u00f6t\u00fcrd\u00fcy\u00fc, tarixd\u0259n q\u0259l\u0259m\u0259 ald\u0131\u011f\u0131 adamlard\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">M\u00fc\u0259llif \u0259s\u0259rd\u0259 G\u00fcl\u00fcs\u00fcm obraz\u0131 il\u0259 b\u0259rab\u0259r, Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259n m\u00f6vqeli q\u00fcvv\u0259l\u0259rin yaratd\u0131qlar\u0131 probleml\u0259rl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparm\u0131\u015f dig\u0259r xalq q\u0259hr\u0259manlar\u0131m\u0131z\u0131n &#8211; Qa\u00e7aq h\u0259r\u0259kat\u0131 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n bir qismi haqq\u0131nda da oxuculara indiy\u0259d\u0259k m\u0259lum olmayan maraql\u0131, tarixi m\u0259lumatlar verilmi\u015fdir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">Toponimik bax\u0131mdan da roman x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Bel\u0259 ki, \u0259s\u0259rd\u0259 onlarla ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259ri v\u0259 hidroniml\u0259rin adlar\u0131 \u00e7\u0259kilmi\u015fdir. M\u00fc\u0259llif \u0259s\u0259rd\u0259 h\u0259r hans\u0131 bir k\u0259ndd\u0259n s\u00f6hb\u0259t a\u00e7ark\u0259n oxucunu h\u0259min ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sinin co\u011frafiyas\u0131, tarixi, t\u0259bi\u0259ti il\u0259 d\u0259 tan\u0131\u015f edir. Bu is\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, \u0259s\u0259r\u0259 x\u00fcsusi g\u00f6z\u0259llik qat\u0131r.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">\u018fs\u0259rin Qa\u00e7aq K\u0259r\u0259ml\u0259 ba\u011fl\u0131 epizodlar\u0131 Az\u0259rbaycanda Qa\u00e7aq h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n b\u0259zi qaranl\u0131q s\u0259hif\u0259l\u0259rinin i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t edir. Stalin (Koba) il\u0259 ba\u011fl\u0131 s\u0259hn\u0259l\u0259r is\u0259 h\u0259m tarixilik, h\u0259m d\u0259 siyasi bax\u0131mdan maraql\u0131 v\u0259 oxunaql\u0131d\u0131r.\u00a0\u00a0\u018fs\u0259rd\u0259\u00a0\u00a0Stalinin\u00a0\u00a0h\u0259yat\u0131, f\u0259aliyy\u0259ti v\u0259 ail\u0259si haqq\u0131nda\u00a0\u00a0b\u0259hs olunur. B\u00fct\u00fcn bunlar \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, oxucunu dal\u011f\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259y\u0259 vadar edir, eyni zamanda onu tarixin siyasi dolaylar\u0131na apar\u0131r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">B\u00fct\u00fcn \u0259s\u0259r boyu q\u0131rm\u0131z\u0131 x\u0259tl\u0259 verilmi\u015f t\u0259rc\u00fcmeyi-hal\u0131 ist\u0259nil\u0259n oxucunun g\u00f6z\u00fcnd\u0259 G\u00fcl\u00fcs\u00fcm\u00fc Az\u0259rbaycan qad\u0131n\u0131n\u0131n q\u0259hr\u0259manl\u0131q r\u0259mzin\u0259 \u00e7evirir.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #003366;\">G.\u018ff\u0259ndiq\u0131z\u0131 ixtisasca tarix\u00e7i olmasa da, yazd\u0131\u011f\u0131 bu tarixi \u0259s\u0259r sanki pe\u015f\u0259kar bir tarix\u00e7i t\u0259r\u0259find\u0259n q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fs\u0259rd\u0259 ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259r d\u0259qiqlikl\u0259 v\u0259 xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131qla verilmi\u015fdir.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ADU kitabxanas\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f\u0131, tan\u0131nm\u0131\u015f yazar G\u00fcll\u00fczar \u018ff\u0259ndiq\u0131z\u0131n\u0131n (M\u0259mm\u0259dova)\u00a0\u201cQ\u0259hr\u0259man t\u00fcrk q\u0131z\u0131\u201d \u0259s\u0259ri \u00e7ap olunub.\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4530,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[8,11,3],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4529"}],"collection":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4529"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4529\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4533,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4529\/revisions\/4533"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4530"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4529"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4529"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/infonews.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4529"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}